Bardzo ciekawy zbiór, powstały ponad 150 lat temu. 

Jak pisze autor  – wolną ręką z natury na kamieniu igłą rytowane, z treściwym opisem…

Poza rycinami które poniżej prezentujemy polecamy zapoznać się z całością zbioru Stęczyńskiego, naprawdę warto. 

Wszelkie umieszczone tu archiwalne ryciny, obrazy i zdjęcia użyte zostały w celach edukacyjnych. Materiały na tej podstronie użyto z zastrzeżeniem źródeł skąd pochodzą.

Poniżej klika bardzo ciekawych archiwalnych publikacji.

Uwierzcie że po tych kilku lekturach zupełnie inaczej będziecie odbierać Pieniny – z jeszcze większą ciekawością.

Dunajec jest główną rzeką polskiego Spisza i Pienin. Przepływając przez obszar Pienin Właściwych, tworzy jeden z najpiękniejszych przełomów rzecznych w Europie. Dzięki spływom organizowanym przez flisaków z okolicznych polskich i słowackich miejscowości, Pieniny można zwiedzać z perspektywy tratwy, płynącej Dunajcem pomiędzy stromymi skalnymi ścianami Facimiecha, Mnichów czy Sokolicy.

Organizacją tradycyjnego spływu tratwami po Dunajcu po stronie polskiej jest Polskie Stowarzyszenie Flisaków Pienińskich na Dunajcu. Jest to organizacja zrzeszająca mężczyzn z miejscowości Sromowce Niżne, Sromowce Wyżne, Krościenko nad Dunajcem, Szczawnica i Czorsztyn. Spływ działa w okresie od 1 kwietnia do 31 października z wyłączeniem dnia Bożego Ciała. Przystań początkowa spływu znajduje się w Sromowcach Kątach.

Czas spływu zależy od stanu wód Dunajca i od wyboru przystani początkowej lub końcowej, może wynieść od 2 do 3 godzin. Bilety w kasach spływu sprzedawane są na bieżąco i nie ma potrzeby rezerwowania ich wcześniej. Każdy turysta (również płynąc kajakiem czy pontonem) korzystający ze szlaku wodnego Dunajca, prócz uiszczenia opłaty za spływ, zobowiązany jest do wykupienia biletu za udostępnienie do zwiedzania szlaku wodnego – 4zł. os (2zł ulga). Jest to opłata pobierana przez PPN.

Wzniesiony ok. 1330 r. przez Kokosza Berzewiczy’ego jako fortalicja (gotycki zamek górny) broniąca północnej granicy Węgier

Po śmierci palatyna Drugetha w 1342 r. zamek powrócił, na przeszło 100 lat, do rodziny Berzewiczych z łomnickiej linii Schwarców. Dokonali oni pierwszej przebudowy dunajeckiej warowni m.in. poprzez rozbudowę murów obwodowych, wzniesienie nad cysterną kaplicy, której ściany przyozdobiono freskami, oraz modyfikację dziedzińca arkadowego z głęboką studnią (60 m.), wykutą w litej skale. Ten wzniesiony w dwóch fazach, najstarszy kasztel gotycki identyfikowany jest obecnie z zamkiem górnym. Jego walory obronne musiały być w owych czasach znaczące, ale i budowa kaplicy, przyozdobionej malarstwem ściennym, świadczy o szerszym programie reprezentacyjno-mieszkalnym. Po bezpotomnej śmierci w 1470 r. Jana Schwarca, syna Piotra, ostatniego z Berzewiczych, zamek Dunajec przeszedł w posiadanie Emeryka Zapolyi, żupana spiskiego. Z nazwiskiem nowego właściciela wiąże się kolejna znacząca przebudowa fortalicji, zakończona przed 1487 r. Polegała ona przede wszystkim na poszerzeniu i umocnieniu gotyckiego zameczku Berzewiczych, na którym nadbudowano „kamieniec” i ukształtowano mury dzisiejszego zamku średniego. Nade wszystko jednak przekształcono podzamcze, poszerzając je znacząco i otaczając wyniosłym murem obronnym z basztą bramną od strony południowej (ob. baszta kapliczna). W obrębie nowych murów wzniesiono też przestronny dom mieszkalny m.in. dla zwiększonej załogi i czeladzi niezbędnej do obsługi dwukrotnie powiększonego zamku. Jego historia przez następne niespokojne stulecie, związana była bezpośrednio z wojną domową, toczoną przez kolejnych pretendentów do tronu węgierskiego. Zamek, kilkakrotnie oblegany, zdobywany i łupiony, był nawet przez krótki czas w posiadaniu rycerzy-rozbójników, którzy stąd urządzali „wypady” na karawany kupieckie i okolicznych mieszkańców. W tym burzliwym okresie, przez około 50 lat, kasztel dunajecki był własnością magnatów polskich Hieronima i jego syna Olbrachta Łaskich. Ten ostatni w 1589 r. sprzedał zamek Jerzemu Horvatowi z Paloćsy i właśnie ten właściciel rozpoczyna nowożytną historię przygranicznej fortalicji. „Georgius Horvath In Palo / cza Dunagecz Et Landeh / Dominus Ac Haeres Hoc / Castrum Virtute Sua Aq / visivit Exornavit Et Ampliavit / Anno Domini MDCI” – głosi napis na portalu bramy wjazdowej do dzisiejszego zamku. Oznajmia on wchodzącym, że właśnie Jerzy Horvath dokonał w 1601 r. gruntownej odbudowy i rozbudowy budowli. W jej wyniku gotycka fortalicja zamieniona została w renesansową rezydencję. Najważniejsze prace budowlane związane były z przekształceniem dawnego podzamcza, na którym wzniesiono piętrowe skrzydło zachodnie (dzisiejszy zamek dolny) z nową bramą wjazdową i dekoracyjnym portalem, na zwieńczeniu którego w marmurze wykuto przytoczony powyżej napis. Budynek zwieńczono attyką, elewacje ozdobiono sgraffitem, a okna i drzwi ujęto kamiennymi obramieniami. Podobnie dekorowane było skrzydło południowe, które przekształcone wraz z dawną wieżą bramną łączyło nowe trakty mieszkalne z gruntownie zmodyfikowanymi salami na zamku średnim. Należy domniemywać, że obszerne komnaty nowego skrzydła wyposażone były bogato w meble, obrazy, kobierce. Z tejże przebudowy dokonanej na początku XVII w. pochodzi nowy, arkadowy dziedziniec (ob. dziedziniec dolny) oraz ufortyfikowane przedpole od strony zachodniej.

Rezerwat położony w dolinie Białej Wody i jej dopływu Brysztańskiego Potoku około 2 km na wschód od centrum Jaworek.

Na całej długości pienińskiego pasa skałkowego węglanowo-krzemionkowe utwory jury środkowej, jury górnej i dolnej kredy stanowią najbardziej morfotwórczy element w krajobrazie, ponieważ zbudowane są głównie z twardych skał wapiennych (podrzędnie krzemionkowych – radiolaryty) otoczonych przez bardziej miękkie utwory skał kredy górnej i paleogenu. Dlatego jurajsko-dolnokredowe utwory w morfologii manifestują się jako izolowane skałki lub ich grupy sterczące jako ostańce pośród miękkich skał tworzących w morfologii połogie wzgórza lub depresje (jak rodzynki w cieście).

Małe Pieniny są częścią całych Pienin leżącą na wschód od Pienin Właściwych. Pasmo to ciągnie się zarówno po stronie polskiej jak i słowackiej.

Małe Pieniny są częścią całych Pienin leżącą na wschód od Pienin Właściwych. Pasmo to ciągnie się zarówno po stronie polskiej, jak i słowackiej. Granica biegnie grzbietem aż do Przełęczy Rozdziele, która wyznacza już początek Beskidu Sądeckiego. Na Słowacji obszarem Małych Pieinn zarządza Pieniński Narodny Park. Ciekawostką jest, że wbrew nazwie, to w Małych Pieninach znajduje się najwyższy szczyt całych Pienin mianowicie Wysoka, 1050m.n.p.m. Wokół szczytu rośnie górnoreglowy las świerkowy objęty rezerwatem o nazwie Wysokie Skałki.

Wędrówka tymi trasami nie będzie polegała jedynie na podziwianiu widoków i przyrody. Małe Pieniny kryją w sobie kilka niespodzianek i prawdziwych turystycznych perełek. Pełne są też atrakcji służących turystom w celach rekreacyjnych i sportowych, jak np.ścieżka rowerowa do Leśnicy i do Czerwonego Klasztoru. Rowerzystom gustującym w terenach górskich i leśnych z pewnością spodobają się znakowane (choć może słabo, trzeba się skupić, żeby nie pobłądzić) szlaki rowerowe pokrywające się po części ze wspomnianym szlakiem niebieskim.

Małe Pieniny są słynne z udostępnianych do zwiedzania wąwozów i rezerwatów: Homole i Biała Woda. Oba malownicze i cenne przyrodniczo. W Homolach w okresie letnim można spotkać Niepylaka Apollo, rzadkiego a największego dziennego motyla w Polsce, symbol Pienińskiego Parku Narodowego. Biała Woda, do której da się wjechać wózkiem dziecięcym lub inwalidzkim, kryje w sobie pozostałości po dawnej wsi. Wśród zarośli uważne oko wędrowca dojrzy stare piwnice i resztki podmurówek chyż czyli rusińskich domostw i gospodarstw.

W Małych Pieninach funkcjonują dwie koleje linowe. Kolej krzesełkowa PKL Palenica w Szczawnicy cały rok wywozi turystów na szczyt Palenicy, gdzie czynna jest rynna grawitacyjna, dodatkowa atrakcja tego miejsca. Zimą zaś na miłośników białego szaleństwa czekają tam stoki o różnym stopniu trudności. Szafranówka dla początkujących, Palenica II jako długa rodzinna trasa i Palenica I posiadająca klasyfikację FIS. W Jaworkach cały rok działa wyciąg krzesełkowy Arena Narciarska Jaworki-Homole. Kolej linowa może wywieźć turystów na górę w okolice wylotu Wąwozu Homole. Tam na polanie tuż obok szlaku zielonego mieści się gościnna góralska bacówka, w pobliżu której często pasą się owce, krowy a nawet osiołek. Zimą Arena działa jako wyciąg i stok narciarski.